Onregelmatige diensten zijn in veel zorgfuncties niet te vermijden, maar de manier waarop roosters tot stand komen, verandert. Steeds meer zorgorganisaties stappen over op flexibel roosteren of zelfroosteren, waarbij medewerkers meer invloed krijgen op hun eigen werktijden. In dit artikel leggen we uit hoe dat in de praktijk werkt en wat het kan betekenen voor jouw balans tussen werk en privé.
Wat is flexibel roosteren precies?
Bij traditioneel roosteren stelt een planner of leidinggevende het rooster grotendeels vast, waarbij medewerkers achteraf hun wensen kunnen aangeven of ruilen met collega’s. Bij flexibel roosteren, en zeker bij zelfroosteren, draait het proces om: medewerkers geven vooraf hun beschikbaarheid en voorkeuren door, en het rooster wordt (deels) door het team zelf samengesteld, vaak met ondersteuning van een roosterapplicatie. Dit kan variëren van een systeem waarin je alleen voorkeuren aangeeft binnen een vast rooster, tot volledig zelfroosteren waarbij het team gezamenlijk verantwoordelijk is voor een sluitend rooster.
Het idee achter flexibel roosteren is dat medewerkers die meer regie hebben over hun werktijden, tevredener zijn en beter in staat zijn werk en privé op elkaar af te stemmen. Tegelijk blijft de organisatie afhankelijk van voldoende dekking op elk dagdeel, dus volledige vrijheid is er niet.
Hoe werkt het in de praktijk?
De meeste zorgorganisaties die met zelfroosteren werken, gebruiken een digitale applicatie waarin medewerkers hun beschikbaarheid, voorkeursdiensten en verlofwensen invoeren binnen een vastgestelde periode, bijvoorbeeld vier tot zes weken vooruit. Het team bespreekt vervolgens gezamenlijk, soms in een kort planningsoverleg, hoe de diensten eerlijk verdeeld worden, rekening houdend met cao-afspraken over bijvoorbeeld het maximale aantal aaneengesloten diensten of de vereiste rust tussen diensten. Een roostercoördinator of teamleider controleert het resultaat en vult eventuele gaten op.
Op zoek naar een baan met flexibele werktijden?
Wij zoeken gratis en persoonlijk mee naar een werkgever die past bij jouw wensen rond roosters en werktijden.
Gratis aanmeldenVoordelen voor werk-privébalans
Voor medewerkers met kinderen, een studie naast het werk, mantelzorgtaken of een tweede baan is flexibel roosteren vaak een uitkomst. Je kunt bijvoorbeeld aangeven dat je liever geen diensten hebt op momenten dat je kinderen naar school moeten worden gebracht, of dat je juist behoefte hebt aan meer nachtdiensten omdat dat beter past bij je andere verplichtingen overdag. Deze mate van zeggenschap kan een positief effect hebben op hoe houdbaar het werk op de lange termijn voelt, en vermindert het gevoel dat je rooster je overkomt in plaats van dat je er zelf grip op hebt.
Waar moet je op letten?
Flexibel roosteren vraagt ook iets van jezelf: je moet actief je beschikbaarheid doorgeven en tijdig reageren op roosterverzoeken, anders loop je het risico dat er voor jou wordt ingevuld. Daarnaast vraagt het om onderling overleg en compromisbereidheid binnen het team, want niet iedereen kan altijd zijn eerste voorkeur krijgen. Het is dan ook goed om bij een nieuwe werkgever te vragen hoe zelfroosteren precies is ingericht, hoeveel inspraak je daadwerkelijk hebt, en hoe wordt omgegaan met situaties waarin de dekking niet rondkomt.
Hoe helpt Werk in Zorg je hierbij?
Wil je weten welke zorgorganisaties werken met flexibel roosteren of zelfroosteren? Vraag een gratis persoonlijke vacaturematch aan en geef aan wat voor jou belangrijk is in een rooster.